Las cooperativas y su influencia en la capacidad de innovación de las destinaciones turísticas
Las cooperativas turísticas aparecieron a principios de los sesenta para hacer frente a un nuevo fenómeno de masas que ejercía una presión excesiva sobre los agentes turísticos, los cuales tenían que soportarla individualmente. Su constante evolución en paralelo con la de las destinaciones turísticas y también con la de las necesidades de los turistas está transformando estas cooperativas y dirigiéndolas de manera forzosa hacia fases estratégicas más avanzadas. Son estas nuevas fases, junto con los nuevos conceptos de gestión de las destinaciones, las que obligan a poner énfasis en la mayor capacidad de innovación que son capaces de generar las cooperativas frente a las destinaciones turísticas que no tienen estas estructuras desarrolladas. En este trabajo se explican las razones básicas por las que las cooperativas pueden acceder a estas fases estratégicas avanzadas, aumentando así su capacidad de innovación. Dicho resultado es producto de los hallazgos de investigación sobre “Gestión de destinaciones” del grupo de investigación “Organizational Networks, Innovation and Tourism (onit)” de la Facultad de Turismo de la Universidad de Girona, 2011.
Como Citar
Licença
O autor deve declarar que seu trabalho é original e inédito e que não foi enviado à avaliação simultânea para sua publicação por outro meio. Além disso, deve garantir que não tem impedimentos de nenhuma natureza para a concessão dos direitos previstos no contrato.
O autor se compromete a esperar o parecer da revista Cooperativismo & Desarrollo antes de considerar sua apresentação a outro meio; caso a resposta de publicação seja positiva, compromete-se em responder por qualquer ação de reivindicação, plágio ou outro tipo de reclamação que possa ocorrer por parte de terceiros.
Ainda, deve declarar que, como autor ou coautor, está completamente de acordo com os conteúdos apresentados no trabalho e ceder todos os direitos patrimoniais, isto é, sua reprodução, comunicação pública, distribuição, divulgação, transformação e demais formas de utilização da obra por qualquer meio ou procedimento, pelo termo de sua proteção legal e em todos os países do mundo, ao Fundo Editorial da Universidad Cooperativa de Colombia, de maneira gratuita e sem compensação monetária.
Becattini, G. (octubre, 2004). Vicissitudini e potenzialità di un concetto: il distretto industriale (Ponencia). En Becattini, G. y Sforzi, F. (Eds.). 25 Anys d’estudis sobre el districte industrial marshallià: un balanç critic. Barcelona: Universidad Internacional Menéndez y Pelayo.
Courlet, C. (2001). Terrotoires et régions les grands oubliés du développement économique. París: L’Harmattan.
Giddens, A. (1985). Time, Space and Regionalisation. Social Relations and Spatial Structures. Nueva York: St. Martin’s Press. Gregory D.; Urry J. (Eds.).
Gilbert, E. W. (1960). The Idea of the Region. Geography, 45, 157‑175.
Getz, D. (1999). Resort-centred Tours and Development of the Rural Hinterland: the Case of Cairns and the Atherton Tablelands. Journal of Tourism Studies, 10(2), 23-34.
Gunn, C. A. (1997). Vacationscape: Developing tourist areas. Washington D. C.: Taylor and Francis.
Håkansson, H. y Snehota, I. J. (Eds.) (1995). Developing relationships in business networks. Londres: Routledge.
Holmen, E. Pedersen, A. C. y Torvatn, T. (2005). Building relationships for technological innovation. Journal of business research, 58(9), 1240‑1250.
Kaufman, L. y Rousseeuw, P. J. (2005). Finding groups in data. An introduction to cluster analysis. Nueva Jersey: John Wiley & Sons.
Molina, J. L. (2001). El análisis de redes sociales: una introducción. Barcelona: Ediciones Bellaterra.
Montobbio, F. (1999). Istituzioni e Performance Innovativa delle Imprese: l’Approccio Sistemico. Economia e Politica Industriale, 100, 211‑257.
omt (1999). Desarrollo turístico sostenible: Guía para administradores locales. Madrid: omt.
Porter, M. E. (1998). Clusters and competition: new agendas for companies, governments and institutions. En On Competition (pp. 213‑304). Boston: Harvard Business School Press.
Porter, M. E. (2003). The Economic Performance of Regions. Regional Studies, 37(6), 545‑546.
Prats, L. (2003). Competitivitat i turisme: el paper rellevant del territorio. En Cicle de conferències sobre competitivitat i territori. Girona: Universidad de Girona.
Prats, L. y Guia, J. (2005). The destination as a local system of innovation. En Swarbrooke, J. (Ed). Networking and Partnership in Destinations and Development Management (pp. 91‑118). Arnhem (Holanda): atlas.
Prats, L. Guia, J. y Molina, F. X. (2008). How tourism destinations evolve: The notion of tourism local innovation systems. Tourism & Hospitality Research, 8(3), 178‑191.
Preble, J. (2005). Towards a Comprehensive Model of Stakeholder Management. Journal of Business and Society Review Research, 110(4), 407‑431.
Rallet, A. y Torre, A. (2001). Proximité géographique ou proximité organisationnelle? Une analyse spatiale des coopérations technologiques des Réseaux locallisés d’innovation. Economie Appliquée, 54(1), 147‑171.
Ritchie, J. R. B. y Crouch, G. (2000). The competitive destination: A sustainability perspective. Tourism Management, 21, 1-7.
Rodríguez-Díaz, M. y Espino, T. F. (2008). A Model of Strategic Evaluation of a Tourism Destination Based on Internal and Relational Capabilities. Journal of Travel Research, 46, 368‑380.
Sorensen, F. (2004). Tourism experience innovation networks [Tesis doctoral]. Roskilde, Dinamarca: Universidad de Roskilde.
Zimmermann, J. B. (2002). Des “clusters” aux “small-worlds” une approche en termes de proximités. Géographie, Économie, Société (4), 3‑17.




